Οι νέες προβολές της ΕΚΤ για πληθωρισμό 2,6% το 2026 και πιο ασθενική ανάπτυξη περιορίζουν τα σενάρια γρήγορης αποκλιμάκωσης επιτοκίων, με άμεσο αντίκτυπο σε ευρώ, αγορές και ελληνική οικονομία.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα διατηρεί προς το παρόν αμετάβλητα τα βασικά επιτόκια, επιλέγοντας «παύση» για να αποτιμήσει το σοκ του πολέμου στο Ιράν, του αναζωπυρωμένου πληθωρισμού και της επιβράδυνσης στην ευρωζώνη. Την ίδια στιγμή όμως, οι επικαιροποιημένες μακροοικονομικές προβολές της δείχνουν ότι ο πληθωρισμός θα κινηθεί υψηλότερα από ό,τι αναμενόταν το 2026, ενώ η ανάπτυξη αναθεωρείται προς τα κάτω, στέλνοντας μήνυμα για «ακριβό χρήμα» για περισσότερο. Για τις αγορές και την Ελλάδα, αυτό μεταφράζεται σε μεγαλύτερη αβεβαιότητα για την πορεία του ευρώ, των αποδόσεων και του κόστους δανεισμού κράτους, επιχειρήσεων και νοικοκυριών.

Σύμφωνα με τις μακροοικονομικές προβολές Μαρτίου 2026, οι εμπειρογνώμονες της ΕΚΤ βλέπουν τον πληθωρισμό στη ζώνη του ευρώ να ανεβαίνει από 2,1% το 2025 σε 2,6% το 2026, πριν υποχωρήσει στον στόχο του 2% το 2027. Η ίδια άσκηση δείχνει ασθενέστερη οικονομική δυναμική, με ρυθμό ανάπτυξης μόλις 0,9% το 2026 και σταδιακή βελτίωση γύρω στο 1,3–1,4% τα επόμενα χρόνια, καθώς η άνοδος των τιμών διαβρώνει την αγοραστική δύναμη και επιβαρύνει την εμπιστοσύνη.

Το νέο σοκ στην ενέργεια από τον πόλεμο στο Ιράν έχει ήδη αποτυπωθεί στα στοιχεία, με τον ετήσιο πληθωρισμό της ευρωζώνης να εκτινάσσεται τον Μάρτιο στο 2,5% από 1,9% τον Φεβρουάριο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που επικαλείται το euronews. Η άνοδος των τιμών ενέργειας και μεταφορών λειτουργεί πολλαπλασιαστικά σε κλάδους έντασης καυσίμων και logistics, ενώ οι επιχειρήσεις προσπαθούν να περάσουν μέρος του κόστους στους καταναλωτές, σε ένα περιβάλλον ήδη πιεσμένων πραγματικών μισθών.

Παρά το γεγονός ότι σε προηγούμενες συνεδριάσεις έχουν γίνει περιορισμένες μειώσεις, το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ τους τελευταίους μήνες επιλέγει να διατηρεί σταθερά τα επιτόκια, καθώς οι ενδείξεις από την οικονομία δεν δικαιολογούν στροφή σε μια γρήγορη χαλάρωση της πολιτικής. Οι αγορές, σύμφωνα με αναλύσεις που επικαλούνται ευρωπαϊκές και ελληνικές πηγές, προεξοφλούν πλέον ότι οποιαδήποτε περαιτέρω μείωση –ή και νέα αύξηση αν η κρίση στην ενέργεια κλιμακωθεί– θα μετατεθεί αργότερα μέσα στο 2026, κρατώντας το κόστος χρήματος σε «υψηλό πλάτωμα».

Την ίδια ώρα, στοιχεία έρευνας της ΕΚΤ για τις προσδοκίες πληθωρισμού δίνουν την εικόνα μιας προσωρινής αλλά αισθητής επιτάχυνσης: οι συμμετέχοντες ανέβασαν την εκτίμησή τους για τον πληθωρισμό του 2026 κοντά στα επίπεδα του 2,5–2,6%, από 1,8–1,9% στις προηγούμενες γύρες, ενώ βλέπουν την κίνηση προς τον στόχο να ολοκληρώνεται πιο αργά. Παράλληλα, οι προσδοκίες για ανάπτυξη αναθεωρούνται χαμηλότερα, τόσο λόγω ενεργειακού κόστους όσο και λόγω της επιδείνωσης του δείκτη PMI στη βιομηχανία και τις υπηρεσίες, ο οποίος γύρισε ξανά κάτω από το όριο των 50 μονάδων, σηματοδοτώντας συρρίκνωση της δραστηριότητας.

Για την Ελλάδα, το νέο αυτό τοπίο έχει πολλαπλά επίπεδα. Σε δημοσιονομικό επίπεδο, υψηλότερος και πιο επίμονος πληθωρισμός στην ευρωζώνη ανεβάζει το «πάτωμα» των αποδόσεων στα κρατικά ομόλογα, κάτι που μπορεί να περιορίσει τον βαθμό ελευθερίας στην έκδοση νέου χρέους, ειδικά καθώς σταδιακά περιορίζονται οι καθαρές αγορές τίτλων από την ΕΚΤ. Σε τραπεζικό επίπεδο, οι τράπεζες επωφελούνται από τα υψηλότερα επιτόκια στα δάνεια, αλλά η καθυστέρηση στη μείωση του κόστους δανεισμού απειλεί να επιβαρύνει επιχειρήσεις με υψηλή μόχλευση και νοικοκυριά με κυμαινόμενα στεγαστικά.

Σε επίπεδο πραγματικής οικονομίας, η εικόνα είναι μικτή: από τη μία, ο πληθωρισμός ενισχύει σε ονομαστικούς όρους τα έσοδα επιχειρήσεων, κρατικών εσόδων και ονομαστικού ΑΕΠ· από την άλλη, τα υψηλά επιτόκια κρατούν «φρένο» σε επενδύσεις, στεγαστική ζήτηση και κατανάλωση ανθεκτικών αγαθών. Η γεωπολιτική αβεβαιότητα και η επιστροφή του ευρωπαϊκού ιδιωτικού τομέα σε συρρίκνωση, όπως δείχνει ο PMI, αυξάνουν τον κίνδυνο «σκλήρυνσης» του περιβάλλοντος για τις ελληνικές εξαγωγικές και βιομηχανικές επιχειρήσεις, ακριβώς τη στιγμή που επιχειρούν να κεφαλαιοποιήσουν επενδύσεις της τελευταίας πενταετίας.