Η ισχυρή ζήτηση για τα τσιπ της τεχνητής νοημοσύνης δεν εξασφαλίζει από μόνη της την αντοχή του τεχνολογικού ράλι. Και η αύξηση των επιτοκίων δεν αποτελεί κατ’ ανάγκην την αποτελεσματικότερη απάντηση σε έναν πληθωρισμό που τροφοδοτείται από δασμούς, πολέμους και ενεργειακούς περιορισμούς. Ανάμεσα σε αυτές τις δύο αβεβαιότητες τοποθετείται η επιφυλακτική ανάγνωση των αγορών που καταθέτει ο CEO της DeFi, συμβουλος στρατηγικών επενδύσεων Μιχάλης Νικολέτος.

Αφετηρία της ανάρτησής του είναι μια συζήτηση με πρώην εταίρο της Goldman Sachs, με εμπειρία στις αγορές. Το συμπέρασμα δεν είναι μια πρόβλεψη επικείμενης κατάρρευσης. Είναι, όμως, μια προειδοποίηση: η πραγματική δυναμική της τεχνολογίας μπορεί να συνυπάρχει με χρηματοδοτικές ευπάθειες, ενώ η προσπάθεια ελέγχου του πληθωρισμού μπορεί να επιβαρύνει δυσανάλογα τα πιο εκτεθειμένα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Η επενδυτική του στάση συνοψίζεται στη διατήρηση ρευστότητας και στην υπομονή — όχι στην επιθετική ανάληψη κινδύνου.

Ο Νικολέτος δεν υιοθετεί τις συγκρίσεις της Nvidia με την Enron. Όπως αναφέρει, τα τελευταία τριμηνιαία στοιχεία της εταιρείας περιγράφουν ισχυρή ζήτηση και συνεχιζόμενους περιορισμούς στην προσφορά. Το κρίσιμο ερώτημα, ωστόσο, δεν αφορά μόνο το ύψος των παραγγελιών, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο χρηματοδοτούνται.

Στο επίκεντρο τοποθετεί τις χρηματοδοτήσεις, τις εγγυήσεις και άλλες μορφές στήριξης πελατών στο οικοσύστημα της τεχνητής νοημοσύνης. Πρόκειται για σχέσεις που, κατά την ανάλυσή του, χρειάζονται προσεκτική εξέταση: όταν ένας προμηθευτής στηρίζει οικονομικά έναν πελάτη, ο οποίος στη συνέχεια χρησιμοποιεί αυτά τα κεφάλαια για να αγοράσει τα προϊόντα του, η αύξηση των πωλήσεων δεν αρκεί για να απαντήσει στο ζήτημα της αυτοδύναμης ζήτησης.

Αυτό δεν συνιστά αυτομάτως ένδειξη παρατυπίας, υπογραμμίζει. Δημιουργεί, όμως, ένα ουσιαστικό τεστ αντοχής: πόσο από το επενδυτικό κύμα θα μπορούσε να συνεχιστεί εάν περιοριζόταν η πρόσβαση σε νέα κεφάλαια;

Εφόσον οι δαπάνες επιβραδυνθούν ή οι πελάτες δυσκολευτούν να χρηματοδοτηθούν, οι αλληλεξαρτήσεις αυτές θα μπορούσαν, σύμφωνα με τον ίδιο, να μετατραπούν από παράγοντα ανάπτυξης σε εστία πίεσης.

Έτσι, ακόμη και η εκτίμησή του ότι η μετοχή της Nvidia δεν φαίνεται ακριβή συνοδεύεται από μια σαφή επιφύλαξη: η αποτίμηση δεν αποκλείει νέες βραχυπρόθεσμες αρνητικές εξελίξεις.

Το δεύτερο σκέλος της ανάλυσης αφορά την αμερικανική νομισματική πολιτική. Με βάση το στιγμιότυπο τιμολόγησης των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης που παραθέτει ο Νικολέτος για τις 13 Νοεμβρίου, η αγορά προεξοφλούσε κυρίως αύξηση επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης τον Δεκέμβριο και περαιτέρω σύσφιγξη έως τον Ιανουάριο.

Ο ίδιος επισημαίνει ότι πρόκειται για μεταβαλλόμενες προσδοκίες και όχι για προειλημμένες αποφάσεις. Η βασική του ένσταση, άλλωστε, αφορά λιγότερο το ακριβές μέγεθος της επόμενης κίνησης και περισσότερο την καταλληλότητα του εργαλείου.

Η αύξηση των επιτοκίων δεν καταργεί έναν δασμό, δεν τερματίζει έναν πόλεμο και δεν αυξάνει την παραγωγή ενέργειας, σημειώνει. Μπορεί, αντιθέτως, να περιορίσει τη ζήτηση, καθιστώντας ακριβότερο τον δανεισμό.

Αναγνωρίζει ότι η Fed επιδιώκει να εμποδίσει τη διάχυση προσωρινών ανατιμήσεων σε έναν πιο επίμονο πληθωρισμό. Θέτει, όμως, το ερώτημα του οικονομικού κόστους: μήπως η επιδίωξη της σταθερότητας των τιμών καταλήξει να αποδυναμώσει την οικονομία περισσότερο από όσο είναι αναγκαίο;

Στην ανάγνωσή του, οι σχετικά σταθερές μακροπρόθεσμες πληθωριστικές προσδοκίες αποτελούν ένδειξη ότι η αξιοπιστία της κεντρικής τράπεζας παραμένει ισχυρή. Αυτό, ωστόσο, δεν εξαλείφει τη δυσκολία της επόμενης απόφασης.

Η πίεση από τα υψηλότερα επιτόκια δεν κατανέμεται ομοιόμορφα, τονίζει ο αναλυτής.

Ο κάτοχος σημαντικών διαθεσίμων μπορεί να περιμένει, εισπράττοντας τόκους. Ο υποψήφιος αγοραστής κατοικίας, ο δανειολήπτης που χρειάζεται αναχρηματοδότηση και η μικρή επιχείρηση που αναζητεί κεφάλαια έχουν πολύ μικρότερα περιθώρια αναμονής.

Ο Νικολέτος διαχωρίζει, πάντως, τους υφιστάμενους δανειολήπτες με σταθερό στεγαστικό επιτόκιο από όσους συνάπτουν νέο δάνειο ή έχουν κυμαινόμενο επιτόκιο. Οι πρώτοι δεν βλέπουν αυτομάτως τη δόση τους να αυξάνεται με κάθε κίνηση της Fed. Μπορεί, όμως, να επηρεαστούν έμμεσα, μέσω της απασχόλησης, της υποχώρησης των συναλλαγών και ενδεχόμενης πίεσης στις αξίες των ακινήτων.

Εδώ εντοπίζει και τον κίνδυνο διεύρυνσης των ανισοτήτων: για τα νοικοκυριά των οποίων η περιουσία συγκεντρώνεται κυρίως στην κατοικία τους, μια παρατεταμένη στεγαστική επιβράδυνση μπορεί να έχει ιδιαίτερα βαρύ αποτύπωμα.

Στην ανάλυση του Νικολέτου, η ενέργεια λειτουργεί ως κοινός παρονομαστής ανάμεσα στο κόστος ζωής και στις προσδοκίες για την τεχνητή νοημοσύνη.

Από τη μία πλευρά, οι αυξημένες τιμές των καυσίμων επιβαρύνουν τους καταναλωτές. Από την άλλη, οι μεγάλες ενεργειακές ανάγκες των κέντρων δεδομένων δημιουργούν, όπως εκτιμά, κίνδυνο καθυστερήσεων στις επενδύσεις, με πιθανές επιπτώσεις στις τεχνολογικές μετοχές.

Ο ίδιος αποφεύγει να ταυτίσει αυτομάτως την απόκλιση ανάμεσα στις τιμές του αργού και της βενζίνης με υπερβολικά περιθώρια κέρδους. Επισημαίνει ότι χρειάζεται να συνεκτιμώνται οι περιορισμοί στη διύλιση, τα αποθέματα, οι διαταραχές στη διανομή και η εποχικότητα της ζήτησης. Αντίστοιχα, θεωρεί ότι ένα πλαφόν δεν θα έλυνε το υποκείμενο πρόβλημα της προσφοράς.

Αυτός ο συνδυασμός κινδύνων εξηγεί την επιφυλακτικότητά του τόσο απέναντι στις επιθετικές αγορές μετοχών όσο και απέναντι στην αντίληψη ότι τα ομόλογα μεγάλης διάρκειας προσφέρουν πάντοτε προστασία.

Όταν ο πληθωρισμός και η άνοδος των αποδόσεων καθορίζουν τις κινήσεις της αγοράς, προειδοποιεί, μετοχές και μακροπρόθεσμα ομόλογα μπορούν να πιεστούν ταυτόχρονα.

Τρεις εξελίξεις θα μπορούσαν, κατά τον ίδιο, να βελτιώσουν την εικόνα: ουσιαστική πρόοδος στις εμπορικές σχέσεις των ΗΠΑ με τον Καναδά και το Μεξικό, στον πόλεμο στην Ουκρανία ή στη σύγκρουση με το Ιράν. Η αποκλιμάκωση θα μπορούσε να περιορίσει μέρος των πιέσεων στο κόστος και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη.

Στον αντίποδα, μια απότομη οικονομική επιδείνωση μετά από αυξήσεις επιτοκίων θα μπορούσε, εκτιμά, να οξύνει τη σύγκρουση Τραμπ–Fed. Το διακύβευμα τότε δεν θα ήταν μόνο ποιος θα χρεωθεί την επιβράδυνση, αλλά και πόσο θα ενταθεί η πολιτική πίεση στην κεντρική τράπεζα.