Η MSCI τεστάρει το ΧΑ για αναβάθμιση: Τα υπέρ και οι ενστάσεις της JP Morgan

Ο μεγαλύτερος οίκος αξιολόγησης αγορών MSCI άνοιξε σήμερα   επίσημα τη διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης για την πιθανή αναβάθμιση της ελληνικής χρηματιστηριακής αγοράς από αναδυόμενη σε ανεπτυγμένη, εξέλιξη που – εφόσον ολοκληρωθεί – θα  αποτελέσει τη σημαντικότερη θεσμική αλλαγή για το Χρηματιστήριο Αθηνών από το 2013 που είχε υποβιβασθεί σε αναδυόμενη αγορά.

Πρόκειται για το πρώτο μεγάλο όφελος που προκάλεσε η  ένταξη του  Χρηματιστηρίου  στον όμιλο της Euronext,  καθώς φέρνει νωρίτερα την αναβάθμιση της Αθήνας αφού  είναι προγραμματισμένη η αναβάθμιση στις 21 Σεπτεμβρίου από τον αγγλικό οίκο Ftse Russell. 

Η διαδικασία διαβούλευσης θα παραμείνει ανοιχτή έως τις 16 Μαρτίου 2026, ενώ η τελική απόφαση αναμένεται έως τις 31 Μαρτίου 2026. Σε περίπτωση θετικής ετυμηγορίας, η Ελλάδα θα ενταχθεί εκ νέου στις ανεπτυγμένες αγορές στο πλαίσιο της αναθεώρησης των δεικτών της MSCI τον Αύγουστο του 2026.

Για το Χρηματιστήριο Αθηνών, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ισχυρός καταλύτης μακροπρόθεσμων εισροών, καθώς τα παθητικά και ενεργητικά κεφάλαια που επενδύουν αποκλειστικά σε ανεπτυγμένες αγορές διαχειρίζονται πολλαπλάσια κεφάλαια σε σχέση με τα αντίστοιχα των αναδυόμενων. 

Σύμφωνα με τους υπολογισμούς των διεθνών οίκων η αναβάθμιση της Αθήνας θα φέρει εισροές κεφαλαίων άνω του 1 δις δολαρίων στις ελληνικές μετοχές. 

Παράλληλα, η αναβάθμιση αναμένεται να ενισχύσει τη θεσμική εικόνα της αγοράς, να αυξήσει το επενδυτικό ενδιαφέρον και να λειτουργήσει θετικά για τις μετοχές υψηλής κεφαλαιοποίησης και τη συνολική αποτίμηση του ελληνικού χρηματιστηρίου.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της MSCI, η ελληνική αγορά έχει σημειώσει ουσιαστική πρόοδο τα τελευταία χρόνια, τόσο στο σκέλος της οικονομικής ανάπτυξης όσο και στα κριτήρια προσβασιμότητας. Όπως επισημαίνεται, η Ελλάδα πληροί ήδη πλήρως τα κριτήρια οικονομικής ανάπτυξης που απαιτούνται για τις ανεπτυγμένες αγορές, ενώ πλέον καλύπτει και το μεγαλύτερο μέρος των λειτουργικών και θεσμικών προδιαγραφών που χαρακτηρίζουν τις ώριμες ευρωπαϊκές κεφαλαιαγορές.

Το μοναδικό εμπόδιο που είχε αποτρέψει έως σήμερα την αναβάθμιση αφορούσε τον κανόνα διατηρησιμότητας μεγέθους και ρευστότητας (Size and Liquidity Persistency Rule). Ο συγκεκριμένος κανόνας προβλέπει την ύπαρξη τουλάχιστον πέντε εισηγμένων εταιρειών που να πληρούν τα κριτήρια του MSCI Developed Market Standard Index σε κάθε μία από τις τελευταίες οκτώ αναθεωρήσεις. Η αδυναμία πλήρωσης του συγκεκριμένου τεχνικού όρου αποτέλεσε τον βασικό λόγο καθυστέρησης της αναβάθμισης.

Ωστόσο, η MSCI επισημαίνει ότι οι ανεπτυγμένες αγορές της Ευρώπης αντιμετωπίζονται ως ενιαία επενδυτική οντότητα για σκοπούς κατασκευής των δεικτών. Η πρακτική αυτή αντικατοπτρίζει τον βαθμό ενοποίησης των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων σε επίπεδο θεσμικού πλαισίου, υποδομών και διασυνοριακής πρόσβασης κεφαλαίων. Στο πλαίσιο αυτό, ο οίκος ζητά από τη διεθνή επενδυτική κοινότητα να τοποθετηθεί στο κατά πόσο ο συγκεκριμένος κανόνας θα πρέπει να εφαρμόζεται αυτούσιος στην περίπτωση της Ελλάδας.

Χαρακτηριστική είναι η δήλωση του Raman Aylur Subramanian, επικεφαλής Market Classification και Taxonomies της MSCI, σύμφωνα με τον οποίο οι επενδυτές αντιμετωπίζουν την Ευρωπαϊκή Ένωση ως ένα πλήρως ενοποιημένο οικονομικό και χρηματοπιστωτικό μπλοκ, καθιστώντας τη διαφοροποιημένη αντιμετώπιση της Ελλάδας ολοένα και λιγότερο συμβατή με την πραγματικότητα των αγορών. 

Όπως σημείωσε, οι μεταρρυθμίσεις των τελευταίων ετών, η βελτίωση της εμπορευσιμότητας και η ενίσχυση της πρόσβασης ξένων επενδυτών έχουν φέρει την ελληνική αγορά πολύ κοντά στα πρότυπα των ανεπτυγμένων ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων.

Η ένσταση της JP Morgan

Από την άλλη πλευρά, η JP Morgan σε σχετικό σημείωμα, βάζει μια σειρά από ερωτήματα, όπως:

  • Ποιες ελληνικές μετοχές θα καταφέρουν να μπουν στον MSCI των ανεπτυγμένων αγορών; Κατά την άποψή της θα είναι οι 4 τράπεζες συν την ΔΕΗ, δεδομένου ότι η Metlen βρίσκεται ήδη στο Λονδίνο.
  • Πόσο"μεγάλη" θα είναι η Ελλάδα στην Ευρώπη; - Μάλλον πολύ μικρή στις ανεπτυγμένες αγορές.
  • Και ποιές θα είναι οι ροές; - Θα φύγουν 5,1 δισ. δολάρια και θα μπουν 4,6 δισ. δολάρια, επομένως θα υπάρξει καθαρή φυγή 501 εκατ. δολαρίων. 
Το πλήρες κείμενο της JP Morgan λέει τα εξής:

«Θα συγκέντρωνε η Ελλάδα σημαντικά μεγαλύτερο ενδιαφέρον από τη Νορβηγία, την Αυστρία ή την Ιρλανδία; Ανεπίσημα, μιλήσαμε με την ομάδα Ευρωπαϊκής Στρατηγικής μας, η οποία μας είπε ότι έλαβε λιγότερες από πέντε ερωτήσεις το τελευταίο έτος σχετικά με τη Νορβηγία, την Ιρλανδία, την Αυστρία και την Πορτογαλία – λιγότερες από πέντε ερωτήσεις συνολικά. Ορισμένοι επενδυτές των αναδυόμενων αγορών είναι υπεραγοραστές της Ελλάδας και επιθυμούν η αγορά να παραμείνει στις αναδυόμενες αγορές – δεν έχουμε ακούσει ακόμη κανέναν επενδυτή των ανεπτυγμένων αγορών της Ευρώπης να επιθυμεί να προσθέσει την Ελλάδα στα δείκτες αναφοράς των ανεπτυγμένων αγορών.»